Pominięcie w testamencie przez rodzica lub innego bliskiego członka rodziny nie zawsze oznacza całkowitą utratę prawa do części spadku. Polskie prawo chroni najbliższych krewnych spadkodawcy poprzez instytucję zachowku, która pozwala dochodzić określonej części wartości majątku nawet wtedy, gdy dana osoba nie została uwzględniona w testamencie. Dowiedz się, jak dochodzić zachowku w sytuacji, gdy zostałeś pominięty w testamencie.
Zacznij od ustalenia, czy masz prawo do zachowku
W niektórych sytuacjach spadkodawca, sporządzając testament, może zdecydować się na wydziedziczenie spadkobiercy ustawowego. W takim przypadku osoba, która dziedziczyłaby na zasadach ogólnych, traci prawo nie tylko do spadku, ale też do ubiegania się o zachowek, czyli ustawowej części spadku przysługującej najbliższym krewnym, nawet jeśli zostali pominięci w testamencie.
Dobrym rozwiązaniem może być konsultacja z prawnikiem, który pomoże w określeniu, jakie są szanse na uzyskanie zachowku, a także odpowie na wszystkie ważne pytania. Nie bez powodu tak wiele osób decyduje się na skorzystanie z pomocy prawnika specjalizującego się w sprawach spadkowych. Uchodzą one bowiem za niezwykle skomplikowane.
Więcej informacji o zachowku znajdziesz we wpisie Kancelarii Słupińska: https://slupinska.eu/blog/zachowek-co-to-jest/
Podejmij próbę porozumienia z innymi spadkobiercami
Zanim wejdziesz na drogę sądowę, możesz sporządzić wezwanie do zapłaty, a następnie przekazać je osobom, które odziedziczyły spadek po zmarłym. W niektórych przypadkach taka polubowna próba rozwiązania sprawy przynosi dobre rezultaty, a spadkobiercy decydują się na zaspokojenie roszczenia związanego z zachowkiem. Jeśli jednak tak się nie stanie, konieczne będzie wejście na drogę sądową.
Dochodzenie zachowku w sądzie – jak to zrobić?
Pierwszym krokiem jest przygotowanie i złożenie pozwu. Pozew składa się zazwyczaj do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania pozwanego lub miejsca ostatniego zamieszkania spadkodawcy. W pozwie należy wskazać strony postępowania, określić wysokość dochodzonego zachowku oraz przedstawić uzasadnienie roszczenia. Do pisma trzeba również dołączyć dokumenty potwierdzające prawo do zachowku, takie jak akt zgonu spadkodawcy, testament (jeśli istnieje), postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia. Dopełnienie kwestii formalnych jest bardzo ważne, bo wszelkie braki mogą prowadzić do wydłużenia postępowania.
W toku postępowania sąd analizuje m.in. wartość majątku spadkowego, ewentualne darowizny dokonane przez spadkodawcę oraz krąg osób uprawnionych do zachowku. Często konieczne jest również powołanie biegłego, który oszacuje wartość nieruchomości lub innych składników majątku.
Warto pamiętać, że roszczenie o zachowek ulega przedawnieniu – co do zasady po upływie pięciu lat od ogłoszenia testamentu lub od otwarcia spadku w przypadku dziedziczenia ustawowego. Właśnie dlatego z podjęciem odpowiednich kroków nie należy zwlekać zbyt długo.
Wsparcie doświadczonego prawnika może okazać się niezbędne
Sprawy o zachowek są nie tylko skomplikowane, ale też wiążą się z dużym obciążeniem emocjonalnym. Dla wielu osób fakt, że zostały one pominięte w testamencie, na przykład rodziców, może byc dużym zaskoczeniem. Zdarza się też, że niektóre osoby otrzymują o wiele mniejszą część spadku niż ta, która przysługiwałaby im w przypadku dziedziczenia ustawowego. Właśnie dlatego powstała instytucja, jaką jest zachowek. Ma ona zapewniać ochronę spadkobierców na wypadek tego typu sytuacji.
Doświadczony prawnik, np. z Kancelarii Słupińska, może pomóc już na wczesnym etapie sprawy – ocenić, czy roszczenie o zachowek jest zasadne, oszacować jego wysokość oraz wskazać najkorzystniejszą strategię działania. Specjalista przygotuje również niezbędne pisma procesowe, pomoże zgromadzić dokumenty i będzie reprezentował klienta w kontaktach z drugą stroną oraz przed sądem. Taka pomoc może okazać się bardzo cenna. Przede wszystkim jednak szanse na uzyskanie zachowku są o wiele większe, gdy nad sprawą czuwa mający odpowiednią wiedzę prawnik.
